:: دوره 20، شماره 70 - ( 6-1399 ) ::
جلد 20 شماره 70 صفحات 37-59 برگشت به فهرست نسخه ها
پیش بینی و تحلیل تغییرات بارش سواحل جنوبی دریای خزر به منظور برنامه ریزی محیطی با استفاده از مدل SDSM
علی محمد خورشید دوست*1، فاطمه جعفرزاده2
1- گروه اقلیم‌شناسی گروه اقلیم شناسی دانشگاه تبریز
2- دانشجوی دکتری اقلیم‌شناسی دانشگاه تبریز. (نویسنده مسئول).
چکیده:   (871 مشاهده)

ناحیه سواحل جنوبی خزر مرطوب­ ترین ناحیه ایران به­ شمار می­ رود و یکی از قطب­ های کشاورزی و گردشگری در منطقه محسوب می­ شود. در سواحل جنوبی دریای خزر بارش به عنوان مهمترین عنصر اقلیمی از توزیع زمانی و مکانی پیچیده­ ای برخوردار است. یکی از مهمترین عوامل موثر در بارش­های جوی، تغییرات اقلیمی است. این پژوهش در صدد آن است اثر تغییرات اقلیمی بر روی بارش سواحل جنوبی دریای خزر را بررسی نماید. بدین منظور داده­ های بارش­ 32 ایستگاه باران سنجی از وزارت نیرو و داده­ های مدل اقلیمی جهانی AOGCM از سایت تغییر اقلیم آمریکا گرفته شد. همچنین داده ­های مدل Hdcm3 از وب سایت کانادایی CCCSN اخذ گردید. داده­ ها، مورد کنترل کیفی قرار گرفت و صحت داده­ ها بررسی شد. سپس ایستگاه های دارای داده­ های بیش از 30 سال برای پژوهش انتخاب گردید. پس از آماده­ سازی داده­ ها، از مدلSDSM و  سناریوهای انتشار A2 و B2 برای ریزمقیاس­ نمایی داده­ های بارش استفاده شد. نتایج یافته های بررسی بارش منطقه نشان می­ دهد، مدل  NCEP در برآورد مقدار بارش انطباق بهتری با داده­ های بارش مشاهده­ ا ی دارد. برآورد بارش سناریوهای A2 و B2 به غیر از ماه­ های پر بارش و کم بارش، نزدیک به بارش مشاهده ­ای است. بیشترین واریانس مدل های NCEP و HADCM3 در فصل پاییز و همزمان با وقوع بارش ­های حداکثری و یا در ماه هایی است که  در منطقه­ ی مورد مطالعه بارش ­های ناگهانی اتفاق افتاده است. بر اساس تحلیل­ های انجام شده در پژوهش، در مجموع درصد بارش دریافتی فصل پاییز در منطقه افزایش خواهد یافت.پس لازم می­نماید برنامه­ ریزی­ های دقیق و مفید جهت استفاده­ ی صحیح از مقادیر بارش دریافتی و مدیریت بهینه در منطقه با استفاده از نتایج چنین پژوهش ­هایی صورت گیرد.

واژه‌های کلیدی: تغییرات اقلیمی، بارش، ریز مقیاس نمایی، مدل SDSM، سواحل جنوبی دریای خزر
متن کامل [PDF 1135 kb]   (296 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1396/3/2 | پذیرش: 1396/8/15 | انتشار: 1399/6/10


XML   English Abstract   Print



دوره 20، شماره 70 - ( 6-1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها