other ارزیابی درازمدت اثرات هیدرولوژیک تغییر کاربری اراضی بر میزان رواناب سالانه در حوضه آبریز زیارت تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">مهم‌ترین مداخله انسانی در چرخه هیدرولوژیک حوضه‌ها، تغییرات کاربری اراضی است. عدم رعایت قابلیت توسعه زمین در انتخاب کاربری‌ها و حتی مدیریت غیراصولی کاربری‌ها، باعث افزایش حجم رواناب و فراوانی وقوع سیلاب می‌شود. هدف از پژوهش حاضر، بررسی آثار تغییر کاربری اراضی حوضه آبریز زیارت در دوره زمانی 21 ساله و در فاصله زمانی (1394-1373) بر عمق و حجم رواناب است که به این منظور از مدل </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">L-THIA</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;">‌ </span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">بهره‌گیری شده است. مدل</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">L-THIA</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">،</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">مدلی برای ارزیابی آثار بلندمدت حاصل از تغییر کاربری زمین بر منابع آبی است که با استفاده از داده‌های اقلیمی بلندمدت، نقشه کاربری اراضی و نقشه خاک قابل اجرا هست. در این راستا از تصاویر ماهواره‌ای لندست، سنجنده‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">TM</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">(1994) و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">OLI</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:13.0pt;">(2015)؛ و تکنیک‌های دورسنجی نظیر طبقه‌بندی نظارتی و تفاضل تصاویر برای شناسایی و پایش تغییرات استفاده شده است. نتایج طبقه‌بندی حاکی از پنج کلاس کاربری شامل جنگل، مناطق مسکونی، زمین کشاورزی، مرتع و مناطق آبی می‌باشد. نتایج بررسی تغییرات کاربری اراضی بیانگر سیر صعودی سطح مناطق مسکونی (%3/96) و اراضی کشاورزی (%8/37) و سیر نزولی مساحت اراضی مرتعی (%35/6)، جنگلی (%2/1) و مناطق آبی می‌باشد. نتایج مدل‌سازی نشان می‌دهد که در طی 21 سال، علی‌رغم روند کاهشی میزان بارندگی در منطقه و ثابت بودن ویژگی‌های هیدرولوژیکی در طول زمان، عمق رواناب تولیدی در حوضه به‌طور متوسط 2/14 میلی‌متر بر اثر تغییرات در کاربری زمین افزایش داشته است که سهم مناطق مسکونی و زمین‌های کشاورزی در افزایش حجم رواناب به‌ترتیب 26/37 و 91/27 درصد بوده است. این مدل با ارائه نقشه توزیع مکانی رواناب، امکان شناسایی مناطق حادثه‌خیز، پهنه‌بندی سیل و همچنین مدیریت سیل را فراهم می‌سازد.</span></span> تغییر کاربری اراضی, عمق رواناب, حجم رواناب, مدل‌های هیدرولوژیکی, L-THIA. 43 61 http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2958-2&slc_lang=other&sid=1 کامران شایسته 100319475328460018597 100319475328460018597 Yes گروه محبط‌زیست، دانشگاه ملایر. (نویسنده مسئول). سحر عابدیان 100319475328460018598 100319475328460018598 No دانشجوی دکتری محیط‌زیست دانشگاه ملایر