fa بررسی تأثیر پدیده انسو ENSO بر پارامترهای اقلیمی دما و بارش مطالعه موردی: دشت قزوین تخصصي Special پژوهشي Research تغییر اقلیم، افزایش درجه حرارت و نوسانات بارندگی از مسایل مهم زیست محیطی بشر به حساب می‌آید که در سال‌های اخیر مطالعات زیادی را به خود اختصاص داده است. افزایش میانگین دمای و نوسانات بارندگی کره زمین و تغییرات آنها نمایه‌ای از تغییرات اقلیمی است که در تمامی نظریه‌های تغییر اقلیم به آنها توجه شده است. با بررسی روند تغییرات میانگین دمای و بارش می‌توان تغییرات اقلیمی در منطقه را ردیابی نمود. بر آورد ها نشان می‌دهد که میزان میانگین دمای کره زمین تا سال 2030 میلادی 0.7 تا 2 درجه سانتی‌گراد بیشتر از امروز خواهد بود و تأثیر شدید خسارت‌های ناشی از نوسان‌های بارندگی فقط مربوط به دوران‌های خشک نبوده، بلکه در مواقعی که بارندگی مازاد، موجب تشکیل سیلاب‌های ویران گر شود نیز تأثیر نامطلوبی بر اقتصاد ملی کشورهای مختلف دارد. پدیده‌های النینو و لانینا بر مناطق مختلف کره زمین تأثیرات متفاوتی را می‌گذارد به طوری که خسارات رویداد ال نینوی سال 1983-1982 بین 8 تا 13 میلیارد دلار برآورد شده است. در این مقاله تأثیر پدیده انسو (ENSO) بر پارامترهای اقلیمی دما و بارش در دشت قزوین به کمک روش همبستگی متوالی (SCA) و روش‌های دیگر آماری مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از آن است که بین برخی مشخصه‌های بارشی و دمایی دشت قزوین و پدیده انسو همبستگی متوالی معنی داری وجود دارد. به طوری که در سال‌های وقوع پدیده النینو بارش سالانه و پاییزه بیشتر ولی میانگین دمای سالانه و فصول مختلف کمتر است. در عوض در سال‌های وقوع پدیده لانینا بارش سالانه و پاییزه کمتر و متقابلاً میانگین دمای سالانه و فصول چهارگانه بیشتر از میانگین دراز مدت می‌باشد Climate change, temperature increase and rain fluctuations are considered as important ecological issues on which a lot of studies have been in recent years. The increase in average global temperature and rain fluctuations and both of these variations, which are a part of all climate theories, act as indicators of climate change. Climate changes in a region can be traced through the examination of average temperature and precipitation variations. Estimates suggest that the average temperature of earth will show an increase of 0.7 to 2 degrees centigrade up to the year 2030. The severe effects of damages resulting from rain fluctuations are not only because of dry periods, but also on occasions which excess rain will cause destroying floods. Elnino will have harmful effects on national economy of different countries Lanina has also different effects on different parts of the earth. The damage caused by Elnino during 1982-1983 has been estimated to be around 8 to 13 billion dollars. The present paper investigates the climatic parameters of temperature and precipitation of Qazvin plain and the effects of Enso on them using the sequential correlation analysis (SCA) and the common statistical methods. The results show that there is a meaningful sequential correlation between some components of temperature and precipitation of Qazvin plain and the Enso phenomenon, so that when Elnino happened, annual and Autumn precipitation were more than the long term average but the average annual temperature and different seasonal temperatures were less than the long term average. on the contrary in the year when Lanina occurred, annual and Autumn precipitation were less than the long-term average but annual temperature and different seasonal temperatures were more than the long term average. النینو, لانینا, پدیده انسو, همبستگی متوالی, تغییر پذیری اقلیم. Elnino, lanina, Enso, Sequential correlation analysis, Climate variability 195 210 http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-694-3&slc_lang=fa&sid=1 نصرت الله یوسفی 10031947532846002771 10031947532846002771 Yes دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان سهراب حجام 10031947532846002772 10031947532846002772 No دانشکده علوم پایه دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات