[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 19، شماره 65 - ( 3-1398 ) ::
جلد 19 شماره 65 صفحات 57-70 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی سازوکار جوی حاکم بر رخداد روزهای توأم با گردوغبار شهر تبریز و ردیابی آن با استفاده از مدل HYSPILIT و تصویر سنجنده مودیس
علی محمد خورشید دوست1، مهدی اسدی2، حسن حاجی محمدی3
1- گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه تبریز
2- دانشجوی دکتری آب‌و‌هواشناسی کشاورزی دانشگاه حکیم سبزواری. (نویسنده مسئول).
3- دانشجوی دکتری آب‌‌و‌هواشناسی سینوپتیک دانشگاه تربیت مدرس.
چکیده:   (445 مشاهده)

به‌منظور بررسی سازوکارهای جوی حاکم بر رخداد روزهای توأم با گردوغبار در شهر تبریز از داده­های وضعیت هوای حاضر ایستگاه هواشناسی شهر مذکور از سال 1990 تا سال 2102 استفاده شد. در ادامه برای شناسایی الگوهای گردشی در تراز میانی جو، ماتریسی به ابعاد 8×282 تشکیل شد، و روزهایی که بیش از 24 ساعت استمرار داشتند با عنوان، روزهایی همراه با ذرات معلق گردوغبار انتخاب شدند. سپس برای شناسایی عوامل و تیپ­های حاکم در رخداد طوفان­های گردوغبار منطقه، داده­های ارتفاع ژئوپتانسیل 500 هکتوپاسکال برای هرروز استخراج شده و تحلیل­های عاملی و خوشه­ای بر روی آن‌ها صورت پذیرفت. همچنین برای درک بهتر ساختار جوی-منطقه­ای الگوهای هواشناختی از داده­های سطوح مختلف فشاری برگرفته‌شده از مرکز ملی پیش­بینی­های محیطی/علوم جو (NCEP/NCAR)، و برای ردیابی ذرات معلق از مدل لاگرانژی HYSPILIT و در آخر برای نمایش حجم گردوغبارهای انتقالی در هر الگو از تصاویر باند مرئی سنجنده­ی مودیس استفاده شد. نتایج نشان داد که در زمان رخداد روزهای گردوغباری در تراز میانی جو ده عامل با مجموع پراش 93 درصد از کل واریانس داده­ها فعالیت داشتند که عامل اول 5/62 درصد آن را نبین نموده بود. درنهایت مشخص شد که سه تیپ در روز رخداد این پدیده در منطقه حاکمیت داشته است، تیپ اول: بریده­ی کم‌فشاری در جنوب دریای سیاه و شرق مدیترانه؛ تیپ دوم: ناوه­ی عمیقی از شمالگان تا غرب خاورمیانه و تیپ سوم: موج کوتاهی است که در روی سوریه و غرب عراق مستقر شده است.به‌منظور بررسی سازوکارهای جوی حاکم بر رخداد روزهای توأم با گردوغبار در شهر تبریز از داده­های وضعیت هوای حاضر ایستگاه هواشناسی شهر مذکور از سال 1990 تا سال 2102 استفاده شد. در ادامه برای شناسایی الگوهای گردشی در تراز میانی جو، ماتریسی به ابعاد 8×282 تشکیل شد، و روزهایی که بیش از 24 ساعت استمرار داشتند با عنوان، روزهایی همراه با ذرات معلق گردوغبار انتخاب شدند. سپس برای شناسایی عوامل و تیپ­های حاکم در رخداد طوفان­های گردوغبار منطقه، داده­های ارتفاع ژئوپتانسیل 500 هکتوپاسکال برای هرروز استخراج شده و تحلیل­های عاملی و خوشه­ای بر روی آن‌ها صورت پذیرفت. همچنین برای درک بهتر ساختار جوی-منطقه­ای الگوهای هواشناختی از داده­های سطوح مختلف فشاری برگرفته‌شده از مرکز ملی پیش­بینی­های محیطی/علوم جو (NCEP/NCAR)، و برای ردیابی ذرات معلق از مدل لاگرانژی HYSPILIT و در آخر برای نمایش حجم گردوغبارهای انتقالی در هر الگو از تصاویر باند مرئی سنجنده­ی مودیس استفاده شد. نتایج نشان داد که در زمان رخداد روزهای گردوغباری در تراز میانی جو ده عامل با مجموع پراش 93 درصد از کل واریانس داده­ها فعالیت داشتند که عامل اول 5/62 درصد آن را نبین نموده بود. درنهایت مشخص شد که سه تیپ در روز رخداد این پدیده در منطقه حاکمیت داشته است، تیپ اول: بریده­ی کم‌فشاری در جنوب دریای سیاه و شرق مدیترانه؛ تیپ دوم: ناوه­ی عمیقی از شمالگان تا غرب خاورمیانه و تیپ سوم: موج کوتاهی است که در روی سوریه و غرب عراق مستقر شده است.

واژه‌های کلیدی: گردوغبار، سازوکار جوی – منطقه‌ای، مدل HYSPILIT، شهر تبریز.
متن کامل [PDF 872 kb]   (84 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۵/۳/۱۶ | پذیرش: ۱۳۹۵/۸/۲۲
فهرست منابع
1. Amanollahi, J., Kaboudvandpour, Sh., (2014), "Assessment of MODIS images and data validation to measure pm10 in related to ground station data. Case study: Sanandaj, Iran", Journal of Geographical space, 14 (46): 153-173. [In Persian].
2. Ashrafi, A., Amiraslani, F., Darvishi Boloorani, A., Mousivand, A., (2019), "Leaf area index (LAI) responses of tree species to industrial dust (case study: The caspian hyrcanian mixed forests)", Journal of Geographical space, 18 (64): 267-286. [In Persian].
3. Ataei, H., Ahmadi, F., (2010), "Dust as one of the environmental problems of the Islamic World. Case study: Khuzestan Province", Proceedings of the Fourth International Congress of Geographers of the Islamic World, pp 19-19. [In Persian].
4. Azizi, Gh., Miri, M., Nabavi, A., (2012), "Detection of dust in the midwest of Iran", Journal of Arid Regions Geographical Studies, 2 (7): 63-81. [In Persian].
5. Barkan, J,. Alpert, P., (2010), "Synoptic analysis of a rare event of saharan dust reaching the arctic region", Weather, 65 (8): 208-211. [DOI:10.1002/wea.503]
6. Chun, Y., Boo, K. O., Kim, J., Park, S. U. Lee, M., (2001), "Synopsis, transport, and physical characteristics of asian dust in korea", Journal of Geophysical Research, 106: 18461-18469. [DOI:10.1029/2001JD900184]
7. Draxler, R. R., Rolph, G. D., (2011), "Hysplit (Hybrid single particle lagrangian integrated trajectory)", NOAA Air Resources Laboratory, Silver Spring, New yourk.
8. Draxler, R., Hess, G. D., (1998), "An overview of the HYSPLIT_4 modeling system for trajectories, dispersion and Deposition", Australian Meteorological Magazine, 47: 295-308.
9. Draxler, R., Stunder, B., Rolph, G., Stein, A., Taylor, A., (2009), "Hybrid single-particle lagrangian integrated trajectories 4 user's guide", NOAA Tech. Memo, ERL-ARL, 84 page.
10. Evan, A.T., Keidinger, A. K., Pavolonis, M. J., (2004), "A new algorithm for dust detection over water utilizing the AVHRR Imager", 13 th Conference on Satellite Meteorology and Oceanography, Norfolk, VA, 20-23 September 2004, Boston, MA, American Meteorological Society.
11. Falah Qalhari, GH. A., (2014), "Principles and foundations of meteorology", Sabzevar: Hakim Sabzevari University Press. [In Persian].
12. Ganor, E., Stupp, A., Osetinsky, I., Alpert, P., (2010), "Synoptic classification of lower troposphere profiles for dust days", Journal of Geophysical Research, 115 (11): 1-8. [DOI:10.1029/2009JD012638]
13. Goudie, A., Middleton, N. J., (2001), "Saharan dust storms: Nature and consequences", Earth Science Review, 56: 179-204. [DOI:10.1016/S0012-8252(01)00067-8]
14. Goudie, A., Middleton, N. J., (2000), "Dust storms in South West Asia", Acta Univ Car, 35: 73-83.
15. Huang, J., Ge, J., Weng, F., )2007(, "Detection of Asia dust storms using multisensory satellite measurements", Remote Sensing of Environment, 110 (2): 186-191. [DOI:10.1016/j.rse.2007.02.022]
16. Klüser, L., Schepanski, K., (2009), "Remote sensing of mineral dust over land with MSG infrared channels: A new bitemporal mineral dust index", Remote Sensing of Environment, 113 (9): 1853-1867. [DOI:10.1016/j.rse.2009.04.012]
17. Lashkari, H., Kikhosrovi, A., (2008), "Statistical analysis of synoptic dust storms in Khorasan Razavi province during the period (1993-2005)", Physical Geography Research Quarterly, 65: 17-33. [In Persian].
18. Ling-jun, L., Ying, W., Qiang, Z., Tong, Y., Yue, Z., Jun, J., (2007), "Spatial distribution of aerosol pollution based on MODIS data over Beijing China", Journal of Environmental Sciences, 19: 955-960. [DOI:10.1016/S1001-0742(07)60157-0]
19. Omidvar, K., (2006), "Synoptic analysis and analysis of sand storms in Yazd-ardakan plain", Geographical research Quarterly, 81: 43-58. [In Persian].
20. Prospero, J. M., Ginoux, P., Torres, O., Nicholson, S. E., Gill, T. E., )2002(, "Environmental characterization of global sources of atmospheric soil dust identified with the nimbus 7 total ozone mapping spectrometer (TOMS) absorbing aerosol product", Reviews of Geophysics, 40 (2): 1002. [DOI:10.1029/2000RG000095]
21. Raispour, K., (2008), "Statistical analysis of dust phenomenon in Khuzestan province", Master's Degree, Faculty of Geography and Environmental Planning, University of Sistan and Baluchestan, 189 page. [In Persian].
22. San-chao, L., Qinhuo, L., Maofang, G., Liangfu, C., (2006(, "Detection of dust storms by using daytime and nighttime multi-spectral MODIS images", Geoscience and Remote Sensing Symposium, Denever, USA, 31 July 2006, pp 294-296. [DOI:10.1109/IGARSS.2006.80]
23. Shao, Y., Dong, C. H., )2006(, "A review on east Asian dust storm climate, modeling and monitoring", Global and Planetary Change, 52 (1-4): 1-22. [DOI:10.1016/j.gloplacha.2006.02.011]
24. Sohrabinia, M., Khorshiddoust, A. M., (2007), "Application of satellite data and GIS in studying air pollutants in Tehran", Habitat International, 31: 268-275. [DOI:10.1016/j.habitatint.2007.02.003]
25. Stunder, B. J. B., (1997), "NCEP model output-FNL ARCHIVE DATA, TD-6141", Prepared for National Climatic Data Center (NCDC), USA, 60 page.
26. Takemi, T., Seino, N., )2005(, "Dust storms and cyclone tracks over the arid regions in East Asia in spring", Journal of Geophysical Research, 110 (18): 11-23. [DOI:10.1029/2004JD004698]
27. Tsai, T., Jeng, Y., Chu, D., Chen, J., Chang, S., (2011), "Analysis of the relationship between MODIS aerosol optical depth and particulate matter from 2006 to 2008", Atmospheric Environment, 45 (27): 4777-4788. [DOI:10.1016/j.atmosenv.2009.10.006]
28. Zhao, T. X. P., Ackerman, S., Guo, W., (2010(, "Dust and smoke detection for multi-channel imagers", Remote Sensing, 2 (10): 2347-2368. [DOI:10.3390/rs2102347]
29. Zolfaghari, H., Heydarzadeh, H., (2005), "Synoptic analysis of dust storms in West Iran", Geography evelopment Iranian Journal, 6: 173-188. [In Persian].
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Reviews atmospheric mechanisms governing the occurrence of days with dust city of Tabriz and tracking using HYSPILIT model and MODIS Image. جغرافیایی. 2019; 19 (65) :57-70
URL: http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/article-1-2421-fa.html

خورشید دوست علی محمد، اسدی مهدی، حاجی محمدی حسن. بررسی سازوکار جوی حاکم بر رخداد روزهای توأم با گردوغبار شهر تبریز و ردیابی آن با استفاده از مدل HYSPILIT و تصویر سنجنده مودیس. فضای جغرافیایی. 1398; 19 (65) :57-70

URL: http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/article-1-2421-fa.html



دوره 19، شماره 65 - ( 3-1398 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فضای جغرافیایی Geographic Space
Persian site map - English site map - Created in 0.2 seconds with 32 queries by YEKTAWEB 3960