1- گروه معماری و شهرسازی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران 2- عضو هیات علمی پژوهشکده ابنیه و بافتهای تاریخی، پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری کشور
چکیده: (171 مشاهده)
شهرنشینی شتابان به مثابه پارادایم مسلط عصر حاضر، کیفیت زیست در کلانشهرهای ایرانی را با چالشهای بنیادین مواجه ساخته است. این روند در شهرهایی نظیر کرمانشاه، که از یک سو با رشد جمعیتی پرشتاب و از سوی دیگر با گسترش کالبدی برنامهریزینشده مواجه است، به شکل ویژهای ابعاد پیچیدهای یافته است. این پژوهش به بررسی رابطه بین شاخصهای طراحی بیوفیلیک و رضایتمندی سکونتی در مجتمعهای مسکونی منطقه یک کرمانشاه پرداخت. مطالعه به روش پیمایشی و با استفاده از توزیع پرسشنامه بر روی ۴۰۰ نفر از ساکتان ده مجتمع مسکونی در منطقه یک شهر کرمانشاه انجام شد. یافتهها حاکی از رابطه مثبت و معنادار بین تمامی ابعاد بیوفیلیک (کالبدی، ادراکی، عملکردی و بومشناختی) و رضایت سکونتی بود. قویترین ارتباط به عامل کالبدی-فیزیکی با ضریب همبستگی ۶۸۲/۰ اختصاص داشت. تحلیل نتایج دوگانگی آشکاری را نشان داد. از یک سو، مؤلفههای بصری همچون نور طبیعی (میانگین ۸۸/۴) و چشمانداز (میانگین ۳۳/۴) بهخوبی تحقق یافته بودند. از سوی دیگر، مؤلفههای ساختاری و ملموس مانند کاربرد مصالح طبیعی اصیل (میانگین ۹۰/۲) و فرمهای سیال (میانگین ۴۴/۲) به شدت مغفول مانده بودند. این شکاف در ابعاد اجتماعی و اکولوژیک نیز مشهود بود؛ درحالیکه دسترسی به فضای سبز (میانگین ۹۰/۳) مطلوب ارزیابی شد، قابلیت فضا برای میزبانی آیینهای جمعی (با ۸۷% بازخورد منفی) و سیستمهای مدیریت آب باران (با ۸۷% بازخورد منفی) به کلی نادیده گرفته شده بود. در مجموع، یافتهها موید تأثیر مثبت رویکرد بیوفیلیک بر رضایتمندی سکونتی است، اما الگوی غالب را میتوان «بیوفیلیای نمایشی» توصیف کرد که در آن طبیعت صرفاً به مثابه یک تصویر تزئینی ظاهر شده و از نقش سازنده، جامعهپرداز و اکولوژیک خود تهی گشته است.
Shiroyeh Zad B, Aghajani Refah R, Esmaeili Sangari H. Evaluation of the Impact of Biophilic Indicators on Residential Satisfaction in Apartment Complexes (Case Study: Region One of Kermanshah City). جغرافیایی 2026; 26 (93) : 5 URL: http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/article-1-4212-fa.html
شیرویه زاد بهنام، آقاجانی رفاه رعنا، اسمعیلی سنگری حسین. ارزیابی تأثیر شاخصهای بیوفیلیک بر رضایتمندی سکونتی ساکنان مجتمعهای مسکونی (مطالعه موردی: منطقه یک شهر کرمانشاه). فضای جغرافیایی. 1405; 26 (93) :107-132