در سالهای اخیر، گسترش و پیچیدگی بحرانهای اجتماعی موجب شده است که توجه پژوهشگران از رویکردهای صرفاً فردمحور سلامت روان، به سمت نقش عوامل محیطی و زمینهای، بهویژه محیط شهری معطوف شود. در این میان، کیفیت محیط شهری بهعنوان یکی از تعیینکنندههای مهم سلامت روان و تابآوری دانشآموزان شناخته میشود و میتواند در فرآیند سازگاری آنان پس از تجربه بحرانهای اجتماعی نقش اساسی ایفا کند. هدف این پژوهش، ارزیابی نقش محیط شهری در بهبود سلامت روان و تابآوری دانشآموزان پس از بحرانهای اجتماعی است.پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش اجرا، توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری شامل دانشآموزان مقطع متوسطه بوده و ۲۵۰ نفر از آنان به روش نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامه محققساخته گردآوری شد که روایی آن از طریق روایی محتوایی و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ (۰.۸۷) تأیید گردید. برای تحلیل دادهها از آمار توصیفی، آزمون همبستگی اسپیرمن و رگرسیون خطی چندمتغیره در نرمافزار SPSS نسخه ۲۶ استفاده شد.یافتههای پژوهش نشان داد که بین کیفیت محیط شهری، تابآوری روانشناختی و سلامت روان دانشآموزان رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین نتایج رگرسیون نشان داد که کیفیت محیط شهری هم بهصورت مستقیم و هم از طریق نقش میانجی تابآوری، بر سلامت روان دانشآموزان تأثیرگذار است. در میان مؤلفهها، بعد اجتماعی محیط شهری بیشترین نقش را در تبیین سلامت روان ایفا کرد. در مجموع، مدل پژوهش توانست بخش قابل توجهی از تغییرات سلامت روان دانشآموزان را تبیین کند.این پژوهش نشان میدهد که ارتقای کیفیت محیط شهری، همراه با تقویت تابآوری روانشناختی، میتواند بهعنوان یک راهبرد مؤثر در بهبود سلامت روان دانشآموزان پس از بحرانهای اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد.
Rezaei S D, Kazemi Najafabadi S, novin A. Evaluating the Role of the Urban Environment in Enhancing Students' Mental Health and Resilience After Social Crises. جغرافیایی 2026; 25 (92) : 8 URL: http://geographical-space.iau-ahar.ac.ir/article-1-4249-fa.html
رضائی سید داریوش، کاظمی نجف آبادی شکیبا، نوین آذین. ارزیابی نقش محیط شهری در بهبود سلامت روان و تابآوری دانشآموزان پس از بحرانهای اجتماعی. فضای جغرافیایی. 1404; 25 (92) :164-179
(2).jpg)
